م.ت.کریم زاده

در دو بخش قبل ، به بررسی اجمالی روابط سیاسی ایران با سایر کشورها، قبل از انقلاب پرداختیم. و اینک ...
روابط ایران بعد از انقلاب
پس از انقلاب بهمن 57 و تغییر رژیم سیاسی ایران از" سلطنتی " به "جمهوری اسلامی" طبیعتا ارکان کشور شاهد دگرگونی شدیدی شده بود. اما یکپارگی و وحدت مثال زدنی مردم در روزهای نخستین انقلاب ، هزینه ها و التهاب را به حداقل خود رسانده بود و شاید در سریع ترین زمان ممکنه کشور آرامش اولیه خود را بدست آورد.
به دستور امام خمینی دولت موقت به سرعت تشکیل شد تا نه تنها عنان دامور را تا برگزاری انتخابات در دست بگیرد،بلکه انقلاب ایران را که از منظر بین المللی مبهم بود را به جهانیان معرفی کند.
مهندس بازرگان " از نیروهای ملی-مذهبی" رئیس این دولت بود و وزارت خارجه به ابراهیم یزدی که او نیز از ملی- مذهبی هاست سپرده شد. در مورد روابط خارجی ایران پس از انقلاب دو دیدگاه وجود دارد.گروهی از صاحبنظران معتقدند که ایران از همان ابتدا در چارچوب شعار "نه شرقی،نه غربی" خود مسیر انفعال و جدایی از سایر کشورها را برگزیده بود. در مقابل برخی دیگر از تحلیلگران این دیدگاه را به دلایل زیر رد می کنند: 1- امام بارها قبل از انقلاب و در مصاحبه با خبرگزاریهای مختلف گفته بودند:"ما بنا بر دشمنی و مخالفت با هیچ کشوری را نداریم"
2- امام چندین بار ،خصوصا در زمانی که سایروس ونس وزیر خارجه اسبق امریکا از امام تقاضای ملاقات کرده بود، چندین بار در پاسخ می گویند:" ما برای احقلق حقوق خودمان و حل و فصل مطالبات خود خصوصا مسئله اموال ایران در امریکا و روشن شدن برخی قراردادهایی که در رپیم سابق با امیکا منعقد شده بود، باید وارد مذاکرات جدی بشویم."
3- ابراهیم یزدی بارها سیاست کلی نظام را عدم دشمنی با سایر کشورها می خواند.
این مطالب همت ایرانیان را در راه ایجاد ارتباط با سایر کشورها در راستای ایفای منافع از دست رفته کشور را نشان می دهد.
اما انقلاب در همان ابتدای راه تنها ماند. و حتی دولت ها همسایه ( نه مردم) با وجود اشتراکاتی مانند همسایگی و مذهب، چراغ سبزی به نظام نو پای سیاسی ایران نشان ندادند. عمده حمایت هایی که از انقلاب ایران شد محدود به"امریکای لاتین" که هنوز هم متاثر از فضای انقلابی خود بود، باشد.